Xuất khẩu xi măng Việt Nam phục hồi mạnh, doanh nghiệp tăng tốc đầu tư công suất và công nghệ để mở rộng thị trường quốc tế

Trong bối cảnh thị trường nội địa tăng trưởng chậm, xuất khẩu đang trở thành động lực quan trọng giúp ngành xi măng Việt Nam duy trì sản xuất và cân bằng

Theo số liệu tổng hợp từ Bộ Xây dựng, tổng công suất thiết kế của ngành xi măng Việt Nam hiện đã vượt 120 triệu tấn/năm, trong khi nhu cầu tiêu thụ trong nước chỉ dao động khoảng 60 – 65 triệu tấn. Điều này khiến xuất khẩu trở thành kênh tiêu thụ không thể thiếu.

Hoạt động xuất khẩu tại Việt Nam có nhiều khởi sắc

Thực tế cho thấy, hoạt động xuất khẩu đang phục hồi rõ rệt. Năm 2024, Việt Nam xuất khẩu gần 30 triệu tấn xi măng và clinker. Sang năm 2025, con số này ước vượt 35 triệu tấn, tăng mạnh cả về sản lượng lẫn kim ngạch.

Xuất khẩu trở thành “trụ đỡ” của toàn ngành

Theo đánh giá của các chuyên gia, xuất khẩu không còn là giải pháp tình thế mà đang trở thành chiến lược dài hạn.

Ông Nguyễn Quang Cung, nguyên Chủ tịch Hiệp hội Xi măng Việt Nam, nhận định:
“Trong bối cảnh dư cung kéo dài, xuất khẩu là kênh tiêu thụ quan trọng giúp doanh nghiệp duy trì công suất. Tuy nhiên, để cạnh tranh được, doanh nghiệp buộc phải nâng cấp công nghệ, tối ưu chi phí và đảm bảo chất lượng ổn định.”

Giá xuất khẩu xi măng hiện vẫn ở mức thấp, dao động khoảng 35–40 USD/tấn, tạo áp lực lớn lên biên lợi nhuận. Điều này càng thúc đẩy các doanh nghiệp phải đầu tư bài bản hơn về công nghệ và quy mô.

Đầu tư công suất lớn để nâng sức cạnh tranh

Một trong những xu hướng rõ nét hiện nay là việc các doanh nghiệp đẩy mạnh đầu tư dây chuyền mới, hướng tới sản xuất quy mô lớn và tự động hóa cao.

Các nhà máy thế hệ mới không chỉ gia tăng sản lượng mà còn giúp giảm tiêu hao năng lượng, nâng cao chất lượng clinker – yếu tố quan trọng khi xuất khẩu sang các thị trường khó tính như Philippines, Bangladesh hay châu Phi.

 

Nhà máy Xi măng Hoàng Long Hoà Bình vừa chính thức vận hành

Trong bối cảnh đó, việc một số dự án mới đi vào vận hành gần đây cho thấy tín hiệu tích cực. Đơn cử, sự kiện đốt lò tại Nhà máy Xi măng Hoàng Long Hòa Bình với công suất khoảng 2,3 triệu tấn/năm được xem là bước chuẩn bị cho chiến lược tham gia sâu hơn vào thị trường xuất khẩu.

Đại diện doanh nghiệp cho biết, định hướng của nhà máy không chỉ phục vụ thị trường nội địa mà còn hướng tới các thị trường khu vực, tận dụng lợi thế về vị trí địa lý và hệ thống logistics.

Năng lực xuất khẩu trở thành thước đo mới

Theo các chuyên gia, trong giai đoạn tới, năng lực xuất khẩu sẽ là tiêu chí quan trọng để đánh giá sức cạnh tranh của doanh nghiệp xi măng.

 

Xuất khẩu được xem là mục tiêu mũi nhọn của nhiều doanh nghiệp

Không chỉ dừng ở sản lượng, doanh nghiệp cần đáp ứng đồng thời nhiều yếu tố như tiêu chuẩn kỹ thuật, ổn định chất lượng, chi phí vận hành và khả năng thích ứng với các rào cản thương mại.

Đại diện một đơn vị nghiên cứu thuộc Bộ Xây dựng cho biết:
“Ngành xi măng đang chuyển từ cạnh tranh về sản lượng sang cạnh tranh về hiệu quả và thị trường. Những doanh nghiệp có công nghệ hiện đại và chiến lược xuất khẩu rõ ràng sẽ có lợi thế trong dài hạn.”

Xu hướng dài hạn: Tăng chất, không chỉ tăng lượng

Với quy mô công suất lớn và áp lực dư cung chưa thể giải quyết trong ngắn hạn, xuất khẩu sẽ tiếp tục là “đòn bẩy” của ngành xi măng Việt Nam.

 

Nhà máy hiện đại với tổng mức đầu tư gần 5000 tỷ đồng tại Hoà Bình

Việc các doanh nghiệp đầu tư dây chuyền hiện đại, mở rộng công suất – như trường hợp của Xi măng Hoàng Long – cho thấy một xu hướng rõ ràng: ngành đang chuyển dịch sang nâng cao chất lượng và năng lực cạnh tranh, thay vì chỉ tập trung vào sản lượng.